تصفیه فاضلاب | شرکت مهندسی شاران صنعت

امروزه افزایش روز افزون مصرف آب با وجود منابع محدود آب در کشور از یک سو و آلوده شدن این منابع به واسطه فاضلاب ناشی از فعالیت‌های گوناگون زیستی، کشاورزی و صنعتی از سوی دیگر، موجب نگرانی‌هایی جهت تامین کیفیت و کمیت آب در سال‌های آینده گردیده است. از این رو تصفیه فاضلاب صنعتی به منظور حفاظت از کیفیت منابع آب و تغذیه مناسب این منابع با برگشت آن به منابع پذیرنده محیط زیست، یکی از مهم ترین راهکارهای اصلی در برون رفت از این مهم به شمار می‌­آید. به این منظور سازمان حفاظت از محیط زیست استانداردهایی را جهت حفاظت منابع پذیرنده زیست محیطی تدوین کرده­ است و صاحبان صنایع را بر آن داشته تا نسبت به تصفیه پسابها و رساندن کیفیت آن ها به مقادیر مجاز استاندارد مورد نظر و یا بازچرخانی و استفاده مجدد اقدامات عملی و موثری انجام دهند. در این راستا شرکت مهندسی شاران صنعت به عنوان یکی از شرکت‌های فعال در زمینه توسعه فناوری‌ها و اجرای سیستم‌های تصفیه فاضلاب، مراحل تصفیه فاضلاب، و روش‌های تصفیه فاضلاب به صورت پیمانکار اجرایی کلید در دست (EPC) فعالیت می‌­کند و تاکنون پروژه‌های متعددی را در این زمینه به نام خود ثبت کرده است.

کلیه طراحی‌ها و فرآیندهای مورد استفاده جهت تصفیه فاضلاب، وابسته به کیفیت فاضلاب و کیفیت پساب مورد نظر با توجه به منبع پذیرنده زیست محیطی (چاه جاذب، آب‌های سطحی و مصارف کشاورزی و آبیاری فضای سبز) بر اساس منابع و استانداردهای معتبر انجام خواهد شد. قیمت پکیج تصفیه فاضلاب ساخت شرکت مهندسی شاران صنعت با توجه به جنس و ظرفیت پکیج‌ها و همچنین فرآیندهای متنوع صورت گرفته به منظور تصفیه فاضلاب متفاوت است. در صورت نیاز به راهنمایی بیشتر و برای اطلاع از قیمت پکیج تصفیه فاضلاب و نیز هزینه تمام شده انواع تصفیه خانه با کارشناسان ما در شرکت تماس حاصل فرمایید. همچنین جهت آشنایی با محصولات و خدمات شرکت مهندسی شاران صنعت و مراحل تصفیه فاضلاب و روشهای تصفیه فاضلاب یکی از گزینه های ارائه شده را انتخاب کنید و در صورت نیاز به اطلاعات بیشتر به ادامه مطلب مراجعه نمایید.

ادامه مطلب


تعریف فاضلاب

به هر گونه آبی که به دلیل تاثیرات و فعالیت های انسانی از لحاظ کیفی دچار اثرات منفی می گردد فاضلاب گفته می شود. فاضلاب ها معمولا ناشی از فعالیت های خانگی، صنعتی، تجاری، کشاورزی، رواناب ها، سیلاب ها و نشتاب ها می باشند.


انواع فاضلاب ها

فاضلاب خانگی (بهداشتی- انسانی)

فاضلاب های صنعتی

فاضلاب بیمارستانی

فاضلاب سطحی (نشتاب و رواناب)


مشخصات فیزیکی فاضلاب

مهمترین مشخصه فیزیکی فاضلاب عبارت است از کل محتوای جامد آن که شامل مواد شناور، مواد قابل ته نشینی، مواد کلوییدی و مواد محلول است. سایر مشخصه های فیزیکی عبارتند از بو، دما، چگالی، رنگ و کدورت. جدول زیر بیانگر مشخصات فیزیکی فاضلاب و منابع آن است.

 

مشخصات فیزیکیمنابع
رنگمواد زاید خانگی و صنعتی، طبیعی و مواد آلی
بوفاضلاب در حال تجزیه، مواد زاید صنعتی
مواد جامدمواد زاید صنعتی و خانگی، فرسایش خاک
دما
رنگ

فاضلاب تازه معمولا رنگ خاکستری مایل به قهوه ای روشن دارد اما با افزایش زمان و ایجاد شرایط بی هوازی طی انتقال آن ، رنگ فاضلاب به ترتیب از خاکستری به خاکستری تیره و در نهایت به سیاه تغییر پیدا می کند. وقتی رنگ فاضلاب سیاه است آن را عفونی می گویند. برخی از فاضلاب های صنعتی نیز می توانند به فاضلاب های خانگی رنگ دهند. در برخی از موارد رنگ خاکستری، خاکستری تیره و سیاه فاضلاب به علت تشکیل سولفیدهای فلزی است که بر اثر سولفیدهای تشکیل شده تحت شرایط بی هوازی با فلزات درون فاضلاب به وجود می آیند.

بو

بوی فاضلاب شهری معمولا از گازهای حاصل از تجزیه مواد آلی یا از مواد افزوده شده به فاضلاب ناشی می شود. مشخص ترین بوی فاضلاب، بوی هیدروژن سولفید است که به وسیله میکروارگانیسم های غیر هوازی که سولفات را به سولفید تبدیل می کنند به وجود می آید. فاضلاب صنعتی ممکن است ترکیبات بودار و یا ترکیبات دیگری داشته باشد که در طی فرآیند تصفیه فاضلاب تولید بو می کنند. برخی از ترکیبات مولد بو در فاضلاب در جدول ذیل آمده است.

ترکیبات مولد بونوع بو
آمینهابوی ماهی
آمونیاکآمونیاکی
دی آمینهالاشه گندیده
هیدروژن سولفیدتخم مرغ گندیده
مرکاپتانهاکلم گندیده
سولفید های آلیکلم گندیده
اسکاتولمدفوع
کل مواد جامد

به تمامی موادی که پس از تبخیر فاضلاب در دمای ۱۰۳ تا ۱۰۵ درجه سانتی گراد باقی می­ماند، کل مواد جامد گفته می شود. چیزی که در مورد فاضلاب برای اکثر افرادجالب به نظر می رسد این است که در واقع غالب فاضلاب را همان آب تشکیل می دهد به طوری که پس از آنالیز مقدار کل جامدات (TS) در فاضلاب های خانگی مشخص می گردد که ۹۹ درصد این فاضلاب را آب و ۱ درصد آن را مواد جامد تشکیل می دهد. میزان کل جامدات را می توان به دو گروه میزان جامدات معلق و جامدات صافی پذیر تقسیم بندی نمود.

کل جامدات معلق: شامل ذرات معلقی می باشند که قطر آنها کوچکتر از یک میکرون می باشد.

  • جامدات معلق قابل ته نشینی

شامل ذرات معلقی است که بر اثر گرانش (معمولا در حدود یک ساعت) ته نشین می شوند. کل جامدات معلق قابل ته نشینی به عنوان زیرگروهی از کل جامدات معلق می باشد و از این لحاظ اهمیت دارند که بخشی از مواد معلق را تشکیل می دهند که تصفیه آنها آسان تر می باشد.

  • جامدات غیر قابل ته نشینی

شامل مواد معلقی می باشد که قطر آنها معمولا کمتر از یک میکرون است. حذف این مواد معلق از فاضلاب معمولا مشکل تر است.  زیرا مواد معلق کوچکتر برای مدت زمان بیشتری در فاضلاب معلق می مانند.

کل جامدات صافی پذیر: شامل مواد جامد کلوئیدی و محلول می­باشد.

  • جامدات کلوئیدی: ذراتی با اندازه تقریبی ۰/۰۰۱ تا ۱ میلی میکرون هستند  که نمی توان آنها را با ته نشینی جدا کرد و برای جداسازی اغلب از روش های انعقاد و لخته سازی استفاده می­شود.
  • جامدات محلول (TDS): شامل ذرات جامد با قطر کمتر از ۱ میلی میکرون می باشد.

نکته: هرکدام از دسته بندی های مواد جامد خود بر اساس فراریت به دو دسته فرار و ثابت نیز تقسیم بندی می­شوند.

دما

به سبب افزودن آب گرم از منابع صنعتی و خانگی دمای فاضلاب عمومأ بالاتر از دمای آب شهر است. از آنجا که گرمای ویژه آب بسیار بیشتر از هوا است، در بیشتر طول سال دمای فاضلاب از دمای محیط بالاتر است.


مشخصات شیمیایی فاضلاب

ویژگی های شیمیایی فاضلاب در۳ قسمت اصلی قرار دارند که شامل مواد آلی، مواد غیر آلی و گازها می­باشد.

مشخصات شیمیاییمنابع
 آلی

کربوهیدراتها

چربی، روغن و گریس

آفت کشها

فنلها

پروتئینها

آلاینده های درجه اول

پاک کننده ها

ترکیبات آلی فرار

 

مواد زاید خانگی، تجاری و صنعتی

مواد زاید خانگی، تجاری و صنعتی

مواد زاید کشاورزی

مواد زاید صنعتی

مواد زاید خانگی، تجاری و صنعتی

مواد زاید خانگی، تجاری و صنعتی

مواد زاید خانگی، تجاری و صنعتی

مواد زاید خانگی، تجاری و صنعتی

غیر آلی

قلیاها

کلریدها

فلزات سنگین

نیتروژن

PH

فسفر

آلاینده های درجه اول

گوگرد

 

مواد زاید خانگی، منابع آب خاکی و نفوذ آب های زیر زمینی

مواد زاید خانگی، منابع آب خاکی و نفوذ آب های زیر زمینی

مواد زاید صنعتی

مواد زاید خانگی و کشاورزی

مواد زاید خانگی، تجاری و صنعتی

مواد زاید خانگی، تجاری و صنعتی

مواد زاید خانگی، تجاری و صنعتی

منابع آب خانگی، مواد زاید خانگی، بازرگانی و صنعتی

گازها

هیدروژن سولفید

متان

اکسیژن

 

تجزیه مواد زاید خانگی

تجزیه مواد زاید خانگی

منابع آب خانگی و نفوذ آب های زیر زمینی


مشخصات بیولوژیکی فاضلاب

مشخصات بیولوژیکی فاضلاب ناشی از حضور یا عدم حضور میکروارگانیزم های تصفیه کننده، میکروارگانیزم های بیماریزا، میکروارگانیزم هایی که شاخص آلودگی هستند و روش های تشخیص و شناسایی آنها است.


تصفیه فاضلاب

تصفیه خانه فاضلاب چیست؟ برای دستیابی به استانداردهای تخلیه و یا استفاده مجدد از فاضلاب باید فاضلاب در تصفیه خانه های فاضلاب مراحل مختلف تصفیه را طی نماید. فاضلاب با هدف جداسازی مواد معلق و قابل شناوری، تصفیه مواد آلی قابل تجزیه زیست شناختی و حذف میکروارگانیسم های بیماریزا انجام می­شود که بر این اساس فرآیندهای تصفیه به سه فرآیند فیزیکی، شیمیایی و بیولوژیکی تقسیم بندی می شوند. با توجه به کیفیت فاضلاب و استاندارد پساب مورد نظر از یکی از فرآیندهای فوق یا ترکیبی از آنها جهت تصفیه فاضلاب استفاده می شود. فعالیت هر کدام از این واحدها در ادامه به اختصار ذکر شده است.


فرآیندهای فیزیکی تصفیه فاضلاب

فرآیندهایی که در آنها از نیروهای فیزیکی مانند نیروی گرانش استفاده می­شود در این گروه قرار دارند. این روشها جز اولین روش های تصفیه فاضلاب می­باشند. واحدهایی که تحت عنوان واحدهای تصفیه فیزیکی شناخته می­شوند شامل موارد زیر می­باشند.

آشغالگیر

آشغالگیری اولین عملیات واحد در تصفیه خانه های فاضلاب است. آشغالگیر دستگاهی است با روزنه های هم اندازه که برای نگهداری مواد جامد معلق موجود در فاضلاب به کار می رود. آشغالگیرها ممکن است از میله ها، مفتولها یا سیمهای موازی و یا صفحۀ مشبک تشکیل شده باشد. شکل روزنه ها اغلب به شکل مربع، مستطیل و یا دایره ای است. روش تمیز کردن آشغالگیرها به دو صورت دستی و مکانیکی صورت می­گیرد

 

آشغالگیر مکانیکی

متعادل سازی

این واحد به منظور متعادل سازی میزان جریان و بار آلودگی ورودی  به واحدهای اصلی تصفیه خانه های فاضلاب احداث می شود و هدف از آن غلبه بر مشکلات بهره برداری ناشی از نوسانات آهنگ جریان ، بهبود عملکرد و کاهش ابعاد و هزینه های واحدهای بعدی تصفیه خانه می باشد.

واحد متعادل ساز ممکن است در خط یا خارج از خط احداث شود. در حالت استقرار مستقیم (در خط) همه جریان فاضلاب از حوضچه یکنواخت سازی عبور می کند. از این نحوه استقرار می توان برای کاهش چشمگیر غلظت مواد و آهنگ جریان استفاده کرد. در حالت استقرار خارج از خط تنها جریان های بیشتر از حد معین به حوضچه یکنواخت سازی هدایت می شود. اگرچه در این نوع استقرار نیاز به تلمبه کردن به حداقل می رسد، از غلظت اجزا بسیار کم بسیار کم کاسته می شود. در شکل زیر نحوه استقرار حوضچه متعادلساز در دو حالت در خط و خارج از خط نشان داده شده است.

به طور کلی از مزیت های احداث متعادل ساز جریان می توان به موارد زیر اشاره کرد:

  • قابلیت تصفیه بیولوژیکی تشدید می شود زیرا بارهای ضربه ای حذف می شوند یا می توان آن ها را به حداقل رساند، مواد بازدارنده را می توان رقیق کرد و pH را تثبیت کرد.
  • کیفیت پساب خروجی و عملکرد تغلیظ مخازن ته نشینی ثانویه بعد از تصفیه بیولوژیکی به سبب ثابت بودن بار جامدات بهبود می یابد.
  • سطح مورد نیاز فیلتر های پساب خروجی کاهش می یابد، عملکرد فیلتر بهتر می شود و چرخه های یکنواخت تر شست و شوی معکوس فیلترممکن می شود.
  • در تصفیه شیمیایی کاهش بار وزنی سبب بهبود کنترل تغذیه شیمیایی و قابلیت اعتماد فرآیند می شود.
  • جدا از بهبود عملکرد اغلب عملیات و فرآیندهای تصفیه ، متعادلسازی جریان گزینه ای مناسب برای ارتقا عملکرد تصفیه خانه های با بار مازاد است.

ته نشینی یکی از پر کاربردترین عملیات واحد در تصفیه فاضلاب است. در تصفیه خانه های فاضلاب از ته نشینی به منظور حذف مواد دانه ای، حذف ذرات در مخزن ته نشینی اولیه، حذف لخته های بیولوژیکی در مخزن ته نشینی لجن فعال، حذف لخته های شیمیایی در مواردی که از فرآیند انعقاد شیمیایی استفاه شده است و همچنین جهت تغلیظ جامدات در تغلیظ کننده های لجن به کار گرفته می شود. ته نشینی ممکن است به ۴روش اتفاق بیافتد.

ته نشینی
  • ته نشینی ذرات منفرد (ته نشینی براساس نیروی وزن است که ذرات دانه ای و ماسه را از فاضلاب جدا می کند)
  • ته نشینی لخته ای (ته نشینی بخشی از جامدات معلق موجود در حوض ته نشینی مقدماتی و ثانویه و هم چنین لخته های شیمیایی می باشد)
  • ته نشینی منطقه ای (در ته نشینی ثانویه که همراه با تصفیه بیولوژیکی می باشد اتفاق می افتد)
  • ته نشینی تراکمی (در لایه های تحتانی یک توده عمیق لجن مانند کف حوضچه ته نشینی ثانویه عمیق و تاسیسات تغلیظ لجن اتفاق می افتد)

بار سطحی شاخصی است که برای محاسبه حوض های ته نشینی مورد استفاده قرار می گیرد. بار سطحی را می توان ارتفاع آب وارد بر سطح حوض ته نشینی در نظر گرفت که در یک ساعت از حوض ته نشینی عبور می نماید (واحد بار سطحی مانند واحد سرعت یعنی متر در ساعت است) .اصولا کارآمدی ته نشینی ذرات جامد در حوض های ته نشینی بستگی به مدت زمان ماند فاضلاب در حوض مزبور و بار سطحی دارد و بر اساس نظریه هیزن، کارآمدی تصفیه حوض های ته نشینی به عمق آنها بستگی ندارد.

کاربرد حوض های ته نشینی
  • حوض های ته نشینی اولیه
  • حوض های ته نشینی ثانویه در تصفیه فاضلاب به روش لجن فعال
  • حوض های ته نشینی ثانویه در صافی چکنده
  • حوض های ته نشینی لجن فعال به همراه رسوب گذاری شیمیایی
  • حوض های تصفیه فاضلاب تحت شرایط بی هوازی

اشکال حوض های ته نشینی: حوض های ته نشینی با توجه به میزان دبی فاضلاب و شرایط محلی به سه شکل مربعی، مستطیلی و دایره ای ساخته می شوند.

شناور سازی

شناورسازی از عملیات واحدی ا ست که برای جداسازی ذرات جامد یا مایع از یک فاز مایع به کار می رود. جداسازی از طریق وارد کردن حبابهای ریز گاز(معمولأ هوا) به داخل مایع صورت می گیرد. این حبابها به ذرات جامد می­چسبند و به علت افزایش نیروی شناوری باعث صعود ذره به طرف بالا می­شود. بدین ترتیب می توان ذراتی را که چگالی آن ها از مایع بیشتر است را به صعود به سطح واداشت.

مزیت اصلی شناورسازی بر ته نشینی این است که با این روش ذراتی را که بسیار کوچک و یا سبک هستند و به ارامی ته نشین می شوند را به طور کاملتر و در زمان کوتاهتر حذف کرد. به محض شناور شدن ذرات در سطح، می توان آن ها را از طریق کف روبی جمع آوری کرد.

انواع روش های شناور سازی با توجه به نحوه تولید یا اضافه شدن هوا:

  • تزریق هوا (شناور سازی با هوای محلول (DAF)) در مایع تحت فشار و سپس حذف فشار
  • هوادهی در فشار اتمسفر (شناور سازی با هوا)
  • اشباع سازی با هوا در اتمسفر و سپس اعمال خلأ (شناور سازی در خلاء)

شناورسازی با تزریق هوا (شناور سازی هوای محلول(DAF))

فیلتراسیون

فیلتراسیون یکی از فرآیند های اساسی مورد استفاده در تصفیه آب است ولی امروزه در صاف کردن پساب خروجی از تصفیه خانه های فاضلاب نیز مورد توجه قرار گرفته است. از صاف کردن به منظور حذف تکمیلی جامدات معلق (شامل BOD ذره ای) پساب خروجی فرآیندهای تصفیه شیمیایی و بیولوژیکی استفاده می شود. از صاف کردن برای حذف فسفر ته نشین شده از طریق شیمیایی نیز استفاده می شود.

عمل کامل صاف کردن از دو مرحله تشکیل می شود: ۱) صاف کردن ۲) پاکسازی یا شست و شوی معکوس (backwash).

مرحله صاف کردن که در آن ماده دانه ای حذف می شود، با عبور فاضلابی که باید صاف شود از یک بستر صافی شامل مواد دانه ای با یا بدون افزودن مواد شیمیایی انجام می شود. در بستر صافی دانه ای، جامدات معلق فاضلاب از طریق فرآیند پیچیده ای حذف می شوند که در آن یک یا جند مکانیزم حذف مانند پالودن، گیرانداختن، به هم چسباندن، ته نشینی، لخته سازی و جذب سطحی دخالت دارند. یک عمل اصلی در روشهای فیلتراسیون،Backwash  سیستم است که معمولأ این عمل با معکوس کردن جهت جریان آب از میان صافی انجام می شود. اغلب به همراه آب، هوا نیز برای بهبود نظافت بستر صافی به کار می رود.

در صافی ها هم از نیروی ثقل و هم از نیروی فشاری اعمال شده می توان برای غلبه بر مقاومت اصطحکاکی تحمیل شده از طریق بستر صافی بر جریان استفاده کرد. بر این اساس صافی ها به دو نوع ثقلی و تحت فشار تقسیم بندی می شوند.

فیلتر تحت فشارفیلتر ثقلی


فرآیندهای شیمیایی تصفیه فاضلاب

در تصفیه فاضلاب، فرآیندهایی را که در آن واکنش های شیمیایی ایجاد کننده تغییر باشند فرآیندهای واحد شیمیایی می خوانند. در این فرآیندها برای جداسازی ماده ای از فاضلاب اغلب ماده دیگری به آن اضافه می گردد. فرآیندهای واحد شیمیایی را اغلب به همراه عملیات فیزیکی و فرآیندهای بیولوژیکی به کار می برند تا اهداف تصفیه را برآورده سازند.

فرآیندهای شیمیایی بکار رفته در تصفیه فاضلاب شامل موارد زیر است:

ترسیب شیمیایی

تعریف این فرآیند عبارت است از افزودن مواد شیمیایی برای تغییر حالت فیزیکی مواد جامد محلول و معلق و سپس رسوب مواد. ترسیب شیمیایی با هدف های مختلفی استفاده می­شود که شامل بهبود عملکرد تصفیه خانه ها، استفاده از نمکهای فلزی و آهک به منظور جداسازی فسفر، افزودن مواد شیمیایی به منظور تشکیل رسوباتی که همراه با لجن تشکیل شده حذف شوند (ترسیب همزمان)، می­باشد. در جدول ذیل مواد شیمیایی مورد استفاده در تصفیه فاضلاب به همراه مشخصات آن ها ذکر گردیده است.

استفاده از مواد شیمیایی منعقد کننده و کمک منعقد کننده در تصفیه فاضلاب (فرآیند انعقاد و لخته سازی)

جذب سطحی

حذف موادی که به صورت محلول در فاضلاب هستند توسط ماده ای که به آن جاذب گفته می­شود، را فرآیند جذب سطحی می گویند. از معروفترین موادی که به عنوان جاذب مورد استفاده قرار می­گیرد کربن فعال است که هم به صورت دانه ای و هم به صورت پودری موجودند. معمولأ تصفیه فاضلاب با کربن فعال را یک فرآیند تمیزسازی نهایی تلقی می کنند که روی پسابی که قبلا در معرض تصفیه بیولوژیکی قرار گرفته است اعمال می شود. در این حالت برای جداسازی بخشی از مواد آلی محلول باقیمانده از کربن استفاده می شود. بسته به وسیله تماس کربن با آب می توان مواد جامد ریز موجود را نیز جدا کرد.

تصفیه با کربن فعال دانه ای (GAC): از ستون بستر ثابت به منزله وسیله تماس فاضلاب با کربن فعال دانه ای استفاده می شود. در شکل زیر نمونه ای از یک تماس دهنده کربن فعال (فیلتر کربنی) نشان داده شده است.

 

فیلترهای کربنی

تصفیه با کربن فعال پودری (PAC): روش دیگر استفاده از کربن، به کارگیری کربن فعال پودری است. این نوع کربن را در خروجی فرآیندهای تصفیه بیولوژیکی، به طور مستقیم در فرآیندهای مختلف تصفیه بیولوژیکی و فرآیند تصفیه فیزیکی- شیمیایی به کار برده اند. در فرآیندهای تصفیه بیولوژیکی، کربن فعال پودری را در یک حوضچه تماس به خروجی اضافه می کنند. پس از مدتی تماس اجازه می دهند کربن به ته مخزن ته نشین شود و سپس آب تصفیه شده را از مخزن خارج می کنند.

ضدعفونی کردن

این فرآیند به منظور از بین بردن میکروارگانیسم های بیماریزا صورت می­گیرد. لازم به ذکر است که تفاوت ضدعفونی کردن با استریل کردن در این است که در فرآیند ضدعفونی کردن فقط ارگانیسم های بیماریزا از بین می­روند ولی در فرآیند استریلیزاسیون تمامی ارگانیسم ها از بین می­روند.

از مواد شیمیایی که به منظور ضدعفونی کردن در تصفیه فاضلاب مورد استفاده قرار می­گیرد می­توان به کلر و ترکیبات آن، برم، ید، ازن، فنول و ترکیبات فنولی، هیدروژن پراکساید و ترکیبات چهارتایی آمونیوم اشاره کرد. ضد عفونی کردن الزاما نباید توسط مواد شیمیایی صورت گیرد و می­تواند با استفاده از فرآیندهای فیزیکی مانند استفاده از پرتوی فرابنفش نیز صورت گیرد.

عواملی که باید در استفاده از یک ماده ضدعفونی کننده مد نظر قرار داد شامل زمان تماس، غلظت و نوع ماده شیمیایی، دما، تعداد ارگانیسم ها، وجود باقی مانده پس از استفاده از ماده ضدعفونی کننده است.


فرآیندهای بیولوژیکی تصفیه فاضلاب

در فرآیندهای بیولوژیکی باکتری ها که موجوات زنده ذره بینی هستند از مواد آلاینده به عنوان غذا در متابولیسم خود استفاده می کنند و آن را به مواد بی اثر مانند آب و گازهای دی اکسید کربن و متان و همچنین جرم سلولی جدید که قابل جداسازی از فاضلاب می باشد تبدیل می نمایند. به طور کلی هدف از تصفیه بیولوژیکی فاضلاب شامل موارد زیر است

  • تبدیل ترکیبات محلول و معلق به محصولات نهایی قابل حذف
  • حذف مواد کلوئیدی
  • تبدیل و یا حذف مواد مغذی
  • در برخی موارد حذف ترکیبات آلی خاص

برخی از اصطلاحات پرکاربرد در تصفیه بیولوژیکی فاضلاب

فرآیند هوازی: فرآیند تصفیه بیولوژیکی در حضور اکسیژن.

فرآیند بی هوازی: فرآیند تصفیه بیولوژیکی در غیاب اکسیژن.

فرآیند انوکسیک: فرآیندی که در آن نیترات در غیاب اکسیژن به طور بیولوژیکی به گاز نیتروژن تبدیل می­شود.

فرآیند اختیاری: فرآیند تصفیه بیولوژیکی که ارگانیسم ها می­توانند در حضور یا غیاب اکسیژن مولکولی فرآیند تصفیه را پیش ببرند.

فرآیند رشد معلق: در این فرآیند میکروارگانیسم ها مسئول تبدیل مواد آلی و دیگر مواد موجود در فاضلاب به محصولات نهایی هستند.

فرآیند رشد چسبیده: در این فرآیند میکروارگانیسم ها به برخی بستر های خنثی مانند سنگ، سرامیک های مخصوص و پلاستیک می­چسبند و مواد آلی را تجزیه می­کنند.

نیتیرفیکاسیون: فرآیند بیولوژیکی دو مرحله ای که طی آن ابتدا آمونیاک به نیتریت و سپس به نیترات تبدیل می­شود.

دنیتریفیکاسیون: فرآیند بیولوژیکی که طی آن نیترات به نیتروژن و دیگر محصولات نهایی تبدیل می­شود.

تثبیت: فرآیند بیولوژیکی که در آن مواد آلی در لجن تولیدی حاصل از ته نشینی اولیه و تصفیه بیولوژیکی فاضلاب تثبیت می­شود. بسته به اینکه تثبیت در شرایط هوازی و یا بی هوازی صورت گیرد، فرآیند به ترتیب هضم هوازی و بی هوازی نامیده می­شود.

مهمترین فرآیند های تصفیه بیولوژیکی

فرآیند هوازی

نوعنام متداولکاربرد
رشد معلقلجن فعال

لاگون هوادهی

هضم هوازی

حذف BOD- نیتریفیکاسیون

حذف BOD- نیتریفیکاسیون

تثبیت- حذف BOD

رشد چسبیدهصافی چکنده

تماس دهنده چرخان بیولوژیکی (RBC)

راکتور با بستر آکنده

حذف BOD- نیتریفیکاسیون

حذف BOD- نیتریفیکاسیون

حذف BOD- نیتریفیکاسیون

مرکب (رشد چسبیده و معلق)صافی چکنده/ لجن فعالحذف BOD- نیتریفیکاسیون

فرآیند انوکسیک

نوع نام متداولکاربرد
رشد معلقدنیتریفیکاسیون رشد معلقدنیتریفیکاسیون
رشد چسبیدهدنیتریفیکاسیون رشد چسبیدهدنیتریفیکاسیون

فرآیند بی هوازی

نوعنام متداولکاربرد
رشد معلقفرآیند تماس بی هوازی

هضم بی هوازی

حذف BOD

تثبیت، تخریب جامدات و نابودی پاتوژنها

رشد چسبیدهبستر ثابت و بستر سیال بی هوازیحذف BOD، تثبیت مواد زائد و دنیتریفیکاسیون
بستر لجنلجن بی هوازی با جریان بالا رونده (UASB)حذف BOD برای فاضلاب های قوی
ترکیبیبستر لجن با جریان رو به بالا/ رشد چسبیدهحذف BOD

فرآیند ترکیبی (هوازی، بی هوازی، انوکسیک)

نوعنام متداولکاربرد
رشد معلقفرآیند تک مرحله ای یا چند مرحله ایحذف BOD، حذف فسفر، نیتریفیکاسیون و دنیتریفیکاسیون
رشد مرکبفرآیند تک مرحله ای یا چند مرحله ای با رشد چسبیدهحذف BOD، حذف فسفر، نیتریفیکاسیون و دنیتریفیکاسیون

فرآیند برکه ای یا لاگونی

نوعنام متداولکاربرد
برکه هوازیبرکه هوازیحذف BOD
برکه تکمیلیبرکه تکمیلیحذف BOD و نیتریفیکاسیون
برکه اختیاریبرکه اختیاریحذف BOD
برکه بی هوازیبرکه بی هوازیحذف BOD و تثبیت مواد زائد