تصفیه فاضلاب بیمارستانی

خدمات شرکت مهندسی شاران صنعت در زمینه تصفیه فاضلاب بیمارستانی شامل طراحی، ساخت، نصب و راه اندازی تصفیه خانه های بتنی فاضلاب بیمارستانی و پکیج های تصفیه فاضلاب بیمارستانی می باشد.  

پکیج تصفیه یا تصفیه خانه بتنی؟

یکی از سوال های متداول کارفرمایان مقایسه تصفیه خانه بتنی با پکیج های تصفیه فاضلاب است. جواب بسیار ساده است! در مواردی که دبی فاضلاب به نسبت زیاد باشد و لذا پس از طراحی ابعاد و تعداد مخازن از حد خاصی بیشتر شود؛ احداث تصفیه خانه بتنی از لحاظ فنی و اقتصادی بدون شک اولویت خواهد داشت مگر در مواردی که کارفرما قصد داشته باشد در آینده نزدیک محل تصفیه خانه را تغییر دهد. به عنوان مثال می‌توان به کمپ های کارگری اشاره کرد که معمولا کلیه تجهیزات این کمپ‌ها از جمله کانکس ها، کانتینرها و … به محل پروژه جدیدحمل می شوند.در مواردی که دبی فاضلاب به نسبت کم باشد معمولا پکیج های تصفیه از لحاظ فنی و اقتصادی توجیه‌پذیر خواهند بود. به خصوص در مواردی که کارفرما ترجیح می‌دهد تا در سایت خود از عملیات اجرایی تا حد امکان خودداری شود؛ این پکیج ها می تواند گزینه بسیار مناسبی باشد. در مواردی که تصفیه خانه به صورت پکیج انتخاب می شود، مقرر می‌گردد قبل از حمل پکیج از کارخانه شرکت سازنده بازدید به عمل آمده و مشخصات پکیج با مشخصات فنی که می بایست پیوست قرارداد باشد؛ مقایسه شود. البته این مقایسه به هیچ عنوان رافع مسئولیت سازنده در قبال گارانتی تجهیزات و تامین استاندارد مورد نظر نخواهد بود.

جهت کسب اطلاعات بیشتر می توانید به ادامه مطلب مراجعه نمایید. همچنین می توانید جهت کسب اطلاع از قیمت سیستم های تصفیه فاضلاب بیمارستانی می توانید با کارشناسان ما در شرکت تماس حاصل فرمایید. برای آشنایی بیشتر جهت انتخاب با این خدمات یکی از گزینه های زیر را انتخاب نمایید.

 

 

 

مقدمه ای بر تصفیه فاضلاب بیمارستانی

کیفیت فاضلاب تولید شده در مراکز درمانی تا حد زیادی شبیه به فاضلاب شهری است با این تفاوت که فاضلاب این اماکن دارای مواد خطرناک بالقوه ای نیز هستند که این مواد شامل پاتوژن ها (باکتری، ویروس و …)، مواد شیمیایی خطرناک (این مواد معمولا ناشی از تمیز کردن و گندزدایی سطوح مختلف در بیمارستانها تولید می شود)، انواع داروها، ایزوتوپ های رادیواکتیو (در بیمارستان هایی که از پرتو درمانی جهت درمان بیماران استفاده می شود، فاضلاب تولیدی حاوی مواد رادیواکتیو می باشد) می باشند و باید با روش های مختلف از فاضلاب جدا شوند.

 

مشخصات فاضلاب بیمارستانی

فاضلاب واحد های درمانی معمولا دارای ویژگی های منحصر به فردی هستند و بسته به نوع فعالیت واحد های درمانی دارای کیفیت و کمیت های مختلفی می باشند. سرانه تولید فاضلاب در بیمارستان ها در حدود ۷۵۰ لیتر در روز به ازای هر تخت است که این میزان در حدود ۲ تا ۵ برابر سرانه تولید فاضلاب شهری می باشد.

 

تصفیه فاضلاب بیمارستانی

بهترین راه برای تصفیه فاضلاب بیمارستانی، پیش تصفیه آن و سپس وارد کردن آن به سیستم جمع آوری فاضلاب شهری است.

به منظور تصفیه فاضلاب بیمارستانی جهت تخلیه پساب تولیدی به منابع پذیرنده محیط زیست (چاه جاذب، منابع آب سطحی و یا  مصارف کشاورزی و آبیاری فضای سبز) می توان از پکیج های تصفیه فاضلاب و یا تصفیه خانه های بتنی استفاده کرد. نوع فرآیند صورت گرفته در هریک از واحدهای تصفیه، براساس کیفیت و فاضلاب ورودی و همچنین کیفیت مد نظر پساب خروجی تعیین می شود. از فرآیندهایی که به طور معمول برای تصفیه فاضلاب مراکز بهداشتی درمانی استفاده می شود می توان به روش لجن فعال متداول، لجن فعال هوادهی گسترده، راکتورهای ناپیوسته متوالی (SBR)، راکتورهای با بستر سیال (FBR) و بیوراکتورهای غشایی (MBR) اشاره کرد.

لجن فعال متداول (CAS)

یکی از قدیمی ترین روش های تصفیه فاضلاب، بهره گیری از روش لجن فعال متداول است. اساس این فرآیند بر پایه استفاده میکروارگانیسم ها از مواد آلی موجود در فاضلاب در حضور اکسیژن می باشد. میکروارگانیسم ها با تجزیه مواد آلی موجود در فاضلاب باعث تولید لخته هایی می شوند که این لخته ها ته نشین می شوند و به این طریق مواد آلی موجود در فاضلاب از آن حذف می گردند. سیستم لجن فعال متشکل از یک واحد هوادهی و یک مخزن ته نشینی به منظور ته نشینی لخته های موجود در فاضلاب است. در کشور آلمان به منظور تصفیه فاضلاب حاوی مواد دارویی از سه مرحله  ته نشینی اولیه، هوادهی ثانویه به همراه کلرید فریک برای به حداقل رساندن میزان فسفات و سپس ته نشینی ثانویه استفاده می شود. داروهایی مانند دیکلوفناک، ایبوپروفن و ناپروکسن جز داروهایی هستند که سخت از فاضلاب جدا می شوند. یکی از معایب این سیستم کارایی پایین آن در حذف برخی داروها مانند دیکلوفناک است ولی میزان حذف داروهایی مثل ایبوپروفن و ناپروکسن معمولا بالاتر از ۷۵% و ۵۰% است.

مزایای سیستم لجن فعال متداول

  • راندمان بالا در حذف BOD5
  • در این سیستم فرآیند اکسیداسیون و نیتریفیکاسیون بدون نیاز به مواد شیمیایی رخ می دهد.
  • راندمان حذف جامدات معلق تا میزان ۹۷ درصد
  • قابلیت تحمل شوک های هیدرولیکی و آلی وارده به سیستم

لجن فعال با هوادهی گسترده

اساس کار در این فرآیند مشابه سیستم لجن فعال است با این تفاوت که در فرآیند هوادهی گسترده، زمان ماند فاضلاب در حوض هوادهی بیشتر است تا تجزیه مواد آلی به طور کامل صورت گیرد.

مزایای سیستم هوادهی گسترده

  • بازدهی پایین لجن
  • نصب و بهره برداری آسان
  • مقاوم در برابر انواع شرایط آب و هوایی
  • بدون بو
  • کیفیت بالاتر پساب خروجی نسبت به روش لجن فعال متعارف

راکتورهای ناپیوسته متوالی (SBR)

در راکتورهای ناپیوسته متوالی تمامی فرآیندها اعم از هوادهی و ته نشینی در یک مخزن رخ می دهد و همچنین مواد آلی جدا شده از فاضلاب که به شکل لخته در آمده اند نیز در همین مخزن ته نشین می شوند و از فاضلاب جدا می شود. این سیستم همچنین تحت عنوان راکتور لجن فعال پر و خالی شونده نیز شناخته می شود.

 

مزایای سیستم SBR

  • تمامی واکنش ها اعم از تجزیه و ته نشینی در یک مخزن رخ می دهد، در نتیجه فضای زیادی برای راه اندازی سیستم لازم نیست.
  • حداقل میزان بالکینگ
  • بهره برداری آسان
  • بدون بو
  • بدون نیاز به افراد ماهر به منظور بهره برداری

 

راکتور های با بستر سیال (FBR)

فرآیند رشد میکروارگانیسم ها در این راکتور به صورت چسبیده و در شرایط هوازی رخ می دهد. مدیایی که در اینجا به منظور افزایش سطح مقطع لازم برای رشد میکروارگانیسم ها استفاده می شود (Ring PAC Media) نام دارد. نحوه عملکرد این راکتورها در تصفیه فاضلاب به گونه ای است که ابتدا فاضلاب حاوی مواد آلی وارد راکتور می شود و به دلیل حضور Ring PAC Media سطح مقطع لازم برای رشد میکروارگانیسم ها افزایش می یابد. مدیاهایی که از جنس PVC هستند نسبت سطح به حجم بسیار بالایی دارند که این امر باعث می شود تا راندمان تصفیه فاضلاب در این راکتورها افزایش یابد.

مزایای سیستم FBR

  • در مقایسه با روش هوادهی گسترده و یا لجن فعال این روش دارای زمان ماند هیدرولیکی کمتری است.
  • مقاوم در برابر انواع شوک های وارده به سیستم
  • رابطه مستقیم بین افزایش BOD ورودی و راندمان حذف BOD
  • بهره برداری و نگهداری آسان

 

بیوراکتورهای غشایی (MBR)

این روش ترکیبی است از روش لجن فعال به همراه فیلتراسیون غشایی است. فضای لازم جهت بهره برداری از این سیستم بسیار محدود است ولی میزان لجن تولیدی در حوض هوادهی دو تا سه برابر بیشتر از فرآیند لجن متداول است. به دلیل سن بالای لجن در این فرآیند میزان حذف نیتروژن با راندمان بالاتری صورت می گیرد و همچنین پساب خروجی حاصل از این فرآیند دارای کیفیت بالاتری نسبت به روش های دیگر است. جنس این غشاها می تواند از جنس پلی اتیلن، پلی اترسولفون، پلی سولفان و پلی الفین به عنوان مواد آلی و همچنین از مواد غیر آلی مانند سرامیک می توان استفاده کرد.

سیستم MBR  معمولا به دو گروه هوازی (داخلی) بی هوازی (خارجی) تقسیم می شوند. در روش هوازی یا غوطه ور، غشاهای مورد نظر در داخل واحد بیولوژیک غوطه ور می شوند. امروزه این روش تبدیل به یکی از جایگزین های مناسب برای روش لجن فعال شده است. در روش هوازی میزان حذف جامدات معلق در حدود ۹۸%، میزان حذفCOD، ۹۶% و همچنین حذف فسفر از ۱۲ تا ۷۴ درصد می باشد.

در روش بی هوازی (خارجی) فاضلاب وارد محفظه ای تحت عنوان واحد فیلتراسیون غشایی می شود از معایب روش MBR بی هوازی می توان به نرخ رشد پایین، غلظت مورد نیاز بالا از MLSS اشاره کرد. همچنین از مزایای این سیستم می توان به مصرف پایین انرژی به دلیل نبود واحد هوادهی و همچنین کاهش میزان لجن تولیدی اشاره کرد. امروزه به منظور تصفیه فاضلاب بیمارستانی به طور گسترده از بیوراکتورهای غشایی استفاده می شود.

 

استفاده از جاذب های معدنی در تصفیه فاضلاب بیمارستانی

کربن فعال به دلیل دارا بودن منافذ زیاد می تواند سطح مقطع زیادی را برای فرایند جذب تولید کند. هرچه اندازه ذرات کربن کوچکتر باشد میزان سطح مقطع لازم برای جذب افزایش می یابد و در نتیجه باعث افزایش راندمان حذف ذرات از فاضلاب می شود. کربن فعال به دو صورت پودری و گرانوله موجود است که از نوع گرانوله آن برای فرآیند های با بستر ثابت و از نوع پودری برای محلول های مختلف استفاده می شود. از کربن فعال به منظور تصفیه ثانویه فاضلاب و یا حذف مواد سمی از فاضلاب استفاده می شود.

گندزدایی

به منظور به حداقل رساندن میکروارگانیسم های بیماریزا در فاضلاب بیمارستان ها باید از یکی از روش های گند زدایی مانند تزریق کلر استفاده کرد. در بعضی از واحدها به فاضلاب قبل از ورود به تصفیه خانه کلر می زنند که این امر باعث تولید محصولات جانبی مانند تری هالو متان ها می شود که جز ترکیبات سرطانزا هستند. روش هایی که به منظور گندزدایی مورد استفاده قرار می گیرند شامل روش های شیمیایی (کلرزنی، ازناسیون)، روش های فیزیکی (پرتو فرابنفش، میکروفیلتراسیون) و روش های بیولوژیکی (لاگون های نگهداری) می باشد.

  • کلرزنی

از کلر به شکل های مختلف (جامد، مایع و گاز) به منظور گندزدایی آب و فاضلاب استفاده می شود. تمامی ترکیبات کلر با آب واکنش می دهند و تولید HOCl می کنند که این ترکیب به OCl و H+ تبدیل می شود. میزان تزریق کلر بستگی به عواملی مانند دما، PH و غلظت امونیاک در فاضلاب دارد. کلر معمولا در نابودی باکتری E.Coli بسیار موثر عمل می کند ولی بعضی ویروسها، انگلها و پروتوزئر ها نسبت به کلر مقاومت نشان می دهند. تاثیر کلر بر گندزدایی آب و فاضلاب بستگی مستقیم به PH، غلظت کلر و زمان تماس کلر با آب دارد.

  • ازن زنی

ازن رادیکالی از اتم اکسیژن است که فرمول مولکولی آن به شکل O3 می باشد. ازن در حذف ویروس ها و باکتری ها نسبت به کلر موثرتر عمل میکند. پس از عملیات گندزدایی، ازن به مدت کمی در آب باقی می ماند که این عمل باعث می شود تا احتمال ایجاد آلودگی های ثانویه در آب و فاضلاب بیشتر شود. حلالیت کم ازن در آب یکی از فاکتور های اصلی در کاهش توان گندزدایی آن است.

  • پرتو فرابنفش

در این روش با عبور آب و فاضلاب از لامپ های UV عملیات گندزدایی صورت می گیرد. عملکرد این سیستم کاملا بستگی به کیفیت فیزیکی و شیمیایی آب و فاضلاب دارد. یکی از مهمترین مزایای این سیستم ها زمان عملکردی کوتاه و باقی نگذاشتن محصولات سمی در آب و فاضلاب می باشد.

  • فیلتراسیون غشایی

انواع روش های فیلتراسیون غشایی باعث گندزدایی فاضلاب به شکل فیزیکی می شوند. این روش هیچگونه نیازی به مواد شیمیایی ندارد همچنین هیچ ماده جانبی سمی تولید نمی کند. از روش های مورد استفاده می توان به سیستم اسمز معکوس، اولترافیلتراسیون، نانوفیلتراسیون و میکروفیلتراسیون اشاره کرد.